ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ

ਅਸੀਂ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਕੀ ਅਰਥ ਕੱਢਦੇ ਹਾਂ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਮਨ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ।

1. ਦੁਨੀਆ ਬਾਰੇ ਜੋ ਅਸੀਂ ਮੰਨਦੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਬੱਸ ਇੱਕ ਸਟੈਟਿਸਟਿਕ ਹੈ, ਆਪਣੇ-ਆਪ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾਮੀਟਰ ਨਹੀਂ

ਦੁਨੀਆ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ ਚੱਲਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਪੈਰਾਮੀਟਰ ਹੈ - ਜਿਸਨੂੰ ਪੂਰਾ-ਪੂਰਾ ਜਾਣਨਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ, ਸ਼ਾਇਦ ਨਾਮੁਮਕਿਨ ਹੀ। ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਸਾਡੀ ਸਮਝ ਬੱਸ ਇੱਕ ਸਟੈਟਿਸਟਿਕ ਹੈ—ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਉਸ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਲਾਇਆ ਅੰਦਾਜ਼ਾ, ਜੋ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਕਿੱਸਿਆਂ, ਆਪਣੇ ਤਜਰਬਿਆਂ, ਅਤੇ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਚਾਰ ਕੁ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਇੰਨੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਾਡਾ ਨਮੂਨਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਛੋਟਾ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਕੱਢੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ’ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਸਾਨੂੰ ਸੰਭਲ ਕੇ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਦੁਨੀਆ ਉਸ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਚੱਲਦੀ ਹੋਵੇ, ਜਿੰਨੇ ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਸੋਚ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਜੋ ਅਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਜੀਵਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਬੱਸ ਇੱਕ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

2. ਅਸੀਂ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ, ਉਸੇ ਤੋਂ ਤੈਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਬਾਰੇ ਕਿਵੇਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ

ਅਸਲੀਅਤ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਵਿੱਚ ਨਾ ਚੰਗੀ ਹੈ, ਨਾ ਮਾੜੀ; ਪਰ ਅਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ, ਉਸੇ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਜਜ਼ਬਾਤ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਦੋ ਲੋਕ ਇੱਕੋ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਕੇ ਵੀ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਉਸਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।

ਸਾਡੀ ਸਮਝ ਸਾਡੇ ਜਜ਼ਬਾਤਾਂ ’ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਜਜ਼ਬਾਤ ਅੱਗੇ ਸਾਡੇ ਕੰਮਾਂ ’ਤੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਲੜੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ:

ਸਾਡੀ ਸਮਝ → ਸਾਡੇ ਜਜ਼ਬਾਤ → ਸਾਡੇ ਕੰਮ → ਸਾਡੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਤਜਰਬੇ।

ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਕੀ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ’ਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਹਰ ਵਾਰ ਸਾਡਾ ਵੱਸ ਨਾ ਚੱਲੇ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝੀਏ, ਇਹ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਾਡੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਸੋ, ਆਪਣੀ ਸਮਝ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਕੇ ਚੁਣੋ।

3. ਦੁਨੀਆ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਚੰਗੀ ਥਾਂ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ

ਮੇਰਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਜ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਦਹਾਕਿਆਂ ਜਾਂ ਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਮੌਕੇ ਹਨ। ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਇਹ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸੱਚ ਹੈ।

ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ 20, 30 ਜਾਂ 50 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦੀ ਵੱਧ ਕਦਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਬੰਧ (ਮੈਰੀਟੋਕ੍ਰੇਸੀ) ਨੂੰ ਵੱਧ ਸਲਾਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੌਕੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਮੈਰੀਟੋਕ੍ਰੇਸੀ ਬੇਦਾਗ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਹਾਲੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ, ਅੱਜ ਜੋ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਨੇੜੇ-ਤੇੜੇ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਦੇ ਤਜਰਬਿਆਂ ਨਾਲ, ਸਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਰਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।

ਧੰਨਵਾਦ।